Ένα μεγάλο μέρος των ανθρώπων γνωρίζει πως γίνεται σωστά η χρήση των αντηλιακών και ποιοι είναι οι κανόνες που πρέπει να τηρούνται για να προστατευτούν, κυρίως το χρονικό διάστημα που η ηλιοφάνεια βρίσκεται σε αυξημένα επίπεδα στην Ελλάδα.
Παρ’ όλα αυτά σημαντικοί παράγοντες του περιβάλλοντος όπως η μείωση του όζοντος περίπου στο 2% την τελευταία 20ετία, έχουν αποφέρει την σημαντική αύξηση της υπεριώδους ακτινοβολίας κατά 4%.

Αυτό βέβαια αποτελεί μια από τις αιτίες που δημιουργούν το σύνολο των προβλημάτων της ακτινοβολίας στο ανθρώπινο δέρμα, όπως η πρόωρη γήρανση ή ορισμένες μορφές καρκίνου του δέρματος.
Όλες οι μορφές αυτού του καρκίνου μπορούν να είναι ανησυχητικές, αλλά δεν είναι πάντα επικίνδυνες. Τρείς από τους πιο γνωστούς τύπους καρκίνου του δέρματος είναι το βασικοκυτταρικό και το ακανθοκυτταρικό καρκίνωμα καθώς και το μελάνωμα, το οποίο μπορεί να έχει δυσάρεστη εξέλιξη εάν διαγνωστεί πολύ αργά.

Για να μάθουμε ποια είναι τα απαραίτητα μέτρα προκειμένου να αυξήσουμε τον βαθμό προστασίας μας από τον ήλιο μιλήσαμε με αξιόλογους δερματολόγους, σε μια προσπάθεια να καταρρίψουμε τους μύθους που αφορούν την προστασία του δέρματος από τον ήλιο, αλλά και τη χρήση των αντηλιακών.

Μύθος 1: Οι σπίλοι είναι αποτέλεσμα της βιολογικής γήρανσης
Για αρχή να πούμε πως "σπίλος" είναι ο ιατρικός όρος για την ελιά.
Πρόκειται για δερματικές βλάβες, οι οποίες είτε προϋπάρχουν από την παιδική μας ηλικία είτε εμφανίζονται καθώς μεγαλώνουμε. Έχετε υπόψιν σας ότι οι σπίλοι στις περισσότερες περιπτώσεις είναι μικρότεροι από 0,5cm και κάθε άνθρωπος μπορεί να έχει στο σώμα του μεγάλο αριθμό σπίλων, οι οποίοι μπορεί να είναι επίπεδοι ή επηρμένοι, με στρογγυλό ή οβάλ σχήμα. Σίγουρα η κληρονομικότητα παίζει σημαντικό ρόλο στον αριθμό των σπίλων που έχουμε, αλλά δεν είναι ο μόνος παράγοντας που συντελεί στην εμφάνισή τους.

Οι περισσότεροι από αυτούς είναι τελείως ακίνδυνοι, άλλοι όμως δεν είναι αθώοι. Η αλλαγή στο μέγεθος, στο σχήμα αλλά και στο χρώμα ενός προϋπάρχοντος σπίλου, όπως και η εμφάνιση ενός νέου, πρέπει να σε οδηγήσουν στον δερματολόγο σου, επειδή υπάρχει ο κίνδυνος ανάπτυξης μελανώματος. Σύμφωνα με μελέτες, το 30% των μελανωμάτων εμφανίζεται σε σπίλους που προϋπάρχουν στο δέρμα, ενώ το υπόλοιπο 70% συνιστά νέα βλάβη στο δέρμα. Εάν έχεις πάνω από 100 σπίλους στο σώμα σου, ανήκεις στην κατηγορία υψηλού κινδύνου για την εμφάνιση μελανώματος.

Μύθος 2: Μηδενικός ο ρόλος της κληρονομικότητας
Όπως προαναφέραμε, η κληρονομικότητα φαίνεται να παίζει σπουδαίο ρόλο στην εμφάνιση μελανώματος. Το μελάνωμα στους άνδρες έχει ιδιαίτερη αδυναμία στον κορμό, στο κεφάλι και στον λαιμό, ενώ στις γυναίκες εμφανίζεται πιο συχνά στους βραχίονες και στις κνήμες. Επίσης, το μελάνωμα είναι συχνότερο στις γυναίκες σε ηλικίες από 20 έως και 60 χρόνων. Η ύπαρξη δύο ή περισσότερων στενών συγγενών με αυτήν τη διάγνωση αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου. Γι' αυτό, όταν παρουσιάζεται σε μια οικογένεια, θα πρέπει όλα τα μέλη να ελέγχονται ανά τακτά διαστήματα. Μην ξεχνάς ότι οι άνθρωποι που έχουν αναπτύξει ένα μελάνωμα βρίσκονται σε ομάδα υψηλού κινδύνου για ανάπτυξη δεύτερου.

Μύθος 3: Η διαρκής έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία κάνει πιο ανθεκτικό το δέρμα
Είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε ότι η αλόγιστη έκθεση στη UV ακτινοβολία του ήλιου είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες προσβολής του δέρματος από μελάνωμα και από μη μελανωματικούς καρκίνους. Συγκεκριμένα, οι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι η αύξηση των περιστατικών μελανώματος αλλά και του μη μελανοκυτταρικού καρκίνου του δέρματος στη χώρα μας σχετίζεται με τις συνήθειες έκθεσης στον ήλιο, όπως και με αυτήν του τεχνητού μαυρίσματος που επιβάλλει το σύγχρονο lifestyle. Τα στοιχεία δείχνουν ότι σε χώρες με αυξημένη ηλιοφάνεια ο αριθμός των κρουσμάτων καρκίνου του δέρματος είναι ανοδικός.

Μύθος 4: Τα παιδιά αναπτύσσουν φυσική προστασία στον ήλιο, δεν χρειάζονται ιδιαίτερη προστασία από εμάς
Το δέρμα των παιδιών είναι πιο ευάλωτο στις επιθέσεις του ήλιου, καθώς δεν διαθέτει ολοκληρωμένους αμυντικούς μηχανισμούς ώστε να προστατευτεί επαρκώς από τις ακτίνες UV. Συγκεκριμένα, δεν είναι επαρκώς αναπτυγμένο το σύστημα μελάγχρωσής του, με αποτέλεσμα να προκαλούνται κυτταρικές βλάβες, οι οποίες δεν γίνεται να επιδιορθωθούν. Δυστυχώς, οι περισσότεροι ενήλικες, μη γνωρίζοντας την αναγκαιότητα της αυστηρής προστασίας των παιδιών από τον ήλιο, επηρεάζονται από θεωρίες που έχουν να κάνουν π.χ. με την έλλειψη βιταμίνης D, έτσι δεν προστατεύουν επαρκώς τα παιδιά, ενώ για τη σύνθεση βιταμίνης D επαρκεί η καθημερινή έκθεση στον ήλιο για 15 λεπτά όχι σε ώρες αιχμής (11:00-15:00). Η αλόγιστη έκθεση των παιδιών στον ήλιο ενέχει κινδύνους.

Αρχικά, λάβετε υπόψιν σας ότι τα μωρά μέχρι 6 μηνών απαγορεύεται να εκτίθενται στον ήλιο. Η αντηλιακή προστασία των πιο μεγάλων παιδιών απαιτεί στρατιωτική πειθαρχία. Οι προδιαγραφές του παιδικού αντηλιακού είναι οι εξής: πολύ υψηλή προστασία, φωτοσταθερά φίλτρα, αντιοξειδωτικοί παράγοντες, καταπραϋντικά συστατικά, χωρίς άρωμα, προστασία ευρέως φάσματος, ελάχιστος αριθμός φίλτρων για μέγιστη ασφάλεια, απαλή υφή που απλώνεται εύκολα. Απαραίτητη η χρήση πιστοποιημένων ρούχων αντηλιακής προστασίας με δείκτη UPF 40 και άνω τις ώρες της αυξημένης ηλιοφάνειας.

Μύθος 5: Ποτέ αντηλιακό κάτω από τα ρούχα
Η μόνη περίπτωση που θα βγεις στην παραλία ή θα αφεθείς στην καλοκαιρινή φύση χωρίς αντηλιακό είναι εάν φοράς ρούχα πιστοποιημένα με αντηλιακά φίλτρα. Και πάλι, είναι απαραίτητη η χρήση του αντηλιακού στα ακάλυπτα σημεία του σώματος. Λάβε υπόψη σου ότι τα ρούχα απορροφούν την ηλιακή ακτινοβολία, έτσι οι επιπτώσεις που μπορεί να έχεις στο δέρμα σου είναι ίδιες όπως όταν φοράς ένα αντηλιακό με πολύ χαμηλά φίλτρα. Μάλιστα, λέγεται ότι τα σκούρα υφάσματα με πολύ σφιχτή πλέξη απορροφούν ιδιαίτερα την ακτινοβολία. Γι' αυτό, λοιπόν, μη ρισκάρεις. Είκοσι λεπτά πριν εκτεθείς στον ήλιο άπλωσε αντηλιακό σε όλο σου το σώμα. Οι σύγχρονες συνθέσεις είναι ιδιαίτερα απαλές και δεν είναι δυσάρεστες στην υφή, οπότε θα νιώθεις άνεση και προστασία κάθε στιγμή.

Είναι σημαντικό να γνωρίζεις όσο το δυνατόν περισσότερα για την αντιηλιακή προστασία σου και όχι απλώς να ακολουθείς τις τάσεις και οτιδήποτε εξυπηρετεί την καθημερινότητα και την περιποίησή σου χωρίς να κρίνεις.

Ας απαντήσουμε σε βασικές ερωτήσεις για την αντιηλιακή προστασία. 

Είσαι άτομο που χρειάζεται υψηλή αντιηλιακή προστασία;

Όλοι χρειαζόμαστε αντιηλιακή προστασία, υπάρχουν όμως κάποιες ομάδες που χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής. Τα άτομα, λοιπόν, που χρειάζονται υψηλότερους δείκτες αντιηλιακής προστασίας είναι αυτά με ανοιχτόχρωμο δέρμα και μάτια, με ξανθά ή κόκκινα μαλλιά. Φυσικά, υψηλή αντιηλιακή προστασία θα πρέπει να λαμβάνουν και τα άτομα που εκτίθενται πολλές ώρες στον ήλιο. Ακόμα, λοιπόν, κι αν επιλέξεις προϊόντα που έχουν και άλλες ιδιότητες, όπως οι αντιηλιακές κρέμες με χρώμα, θα πρέπει να σιγουρευτείς για τον δείκτη προστασίας τους.

Πώς επιλέγεις τη βάση του αντιηλιακού;

Υπάρχουν πολλά προϊόντα αντιηλιακής προστασίας. Και εδώ παίζει ρόλο ο τύπος δέρματος και οι ανάγκες σου. Έτσι, τα λιπαρά δέρματα χρειάζονται γαλακτώματα, spray, gel ή λοσιόν, ενώ τα ξηρά δέρματα χρειάζονται κρέμες και λάδια. Αντίστοιχα, εάν χρειάζεσαι και κάλυψη πρέπει να επιλέξεις αντιηλιακή κρέμα με χρώμα.
Εάν θέλεις να προστατέψεις την επιδερμίδα σου και να προσφέρεις παράλληλα κάλυψη στο πρόσωπό σου, τότε επίλεξε μια αντιηλιακή κρέμα με χρώμα, η οποία να διαθέτει ολοκληρωμένη σύνθεση ενάντια στις ατέλειες, ώστε να προσφέρει άμεσα ομοιόμορφη όψη. Κάποια από τα προϊόντα που θα πρέπει να έχει η κρέμα σου με χρώμα είναι: συστατικά με κερατολυτική δράση και σαλικυλικό οξύ για να επιτυγχάνεται η μικροαπολέπιση χωρίς ερεθισμούς, νιασιναμίδη, το ενεργό συστατικό για εντατική καταπράυνση που μειώνει την ερυθρότητα, καθώς και διάφορα συστατικά κατά των σημαδιών, της ερυθρότητας και της γυαλάδας.

Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά που πρέπει να έχει το ιδανικό αντιηλιακό;

Η αντιηλιακή σου προστασία είναι πολυεπίπεδη. Η αντιηλιακή σου κρέμα, λοιπόν, με χρώμα ή χωρίς, θα πρέπει να διαθέτει φίλτρα ευρείας απορρόφησης στην UVA και UVB ακτινοβολία, να έχει υψηλό δείκτη προστασίας, να είναι απαλλαγμένο από ευαισθητοποιούς και ερεθιστικούς παράγοντες, να έχει ελάχιστη διαλυτότητα στο νερό και να προφυλάσσει από την αφυδάτωση.

Σε ποια σημεία θα πρέπει να εφαρμόζω το αντιηλιακό;

Η αντιηλιακή προστασία πρέπει να είναι ολιστική και να περιλαμβάνει όλα τα σημεία που εκτίθενται στον ήλιο. Γι' αυτό είναι σημαντικό να χρησιμοποιείς αντιηλιακό και για τα μαλλιά και τα χείλη σου, ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες. Ειδικά για το πρόσωπό σου, εάν επιλέξεις κρέμα με χρώμα, είναι πολύ σημαντικό να δώσεις ιδιαίτερη προσοχή στην αντιηλιακή προστασία που παρέχει.

Μην ξεχνάς ακόμη τα εξής:

Το αντηλιακό θα πρέπει να τοποθετηθεί σε καλά πλυμένο και στεγνό δέρμα. Το δέρμα δεν πρέπει να είναι ιδρωμένο, βρώμικο ή γεμάτο λίπος. Πρέπει να βάζουμε το αντιηλιακό μισή ώρα και να το ανανεώνουμε ύστερα από κολύμπι ή εφίδρωση.

Στη χώρα μας, η αντιηλιακή προστασία θα πρέπει να γίνεται όχι μόνο τους καλοκαιρινούς μήνες ή και τις περιόδους ηλιοφάνειας, αλλά ακόμα και με ελαφριά συννεφιά, γιατί η υπεριώδης ακτινοβολία περνά μέσα από τα σύννεφα.

πηγή: lifo.gr​​​​​​​